|
| |
Πολύ πριν ο άνθρωπος φτάσει και εποικίσει το νησί που έμελλε να αποτελέσει μια από τις σημαντικότερες κοιτίδες του πολιτισμού, την Κρήτη, μια γοητευτική περιπέτεια με πρωταγωνιστή την ίδια την φύση είχε ξεκινήσει, αποτελώντας την πηγή πολλών από τους μύθους που γοήτευαν ή τρόμαζαν τους προγόνους μας. Όντα απόκοσμα και εφιαλτικά, όπως τα φαντάζονταν ανακαλύπτοντας τα απολιθώματα τους, με τρόπο ανάλογο που οι άνθρωποι του μεσαίωνα μετουσίωναν τα απολιθώματα δεινοσαύρων και άλλων προϊστορικών όντων που τυχαία εύρισκαν σε ιστορίες για δράκοντες, μονόκερα τέρατα και δαίμονες, που είχαν φυσική παρουσία και καταδυνάστευαν την ανθρώπινη φαντασία αιώνες ολόκληρους, έως ότου η επιστήμη δώσει τις απαντήσεις και διαλύσει την ομίχλη της πλάνης.
Η γοητευτική ιστορία των αλλαγών που οδήγησαν στη σημερινή μορφή της Κρήτης και την επικράτηση των κυρίαρχων ειδών συμπληρώνεται κομμάτι κομμάτι κάθε φορά που η αρχαιολογική σκαπάνη των παλαιοντολόγων ή η τύχη φέρνει στο φως ένα κομμάτι του παζλ. Ένα από αυτά τα κομμάτια και μάλιστα ένα από τα σημαντικότερα αποκαλύφθηκε στην περιοχή της Σητείας, όταν ένας κάτοικος έφερε στο φως ένα απολίθωμα ζώου, που οι ερευνητές του Μουσείου Φυσικής Ιστορίας του Πανεπιστημίου Κρήτης αναγνώρισαν σαν το «δεινό» (=φοβερό) θηρίο, το «deinotherium gigantum» όπως είναι το λατινικό όνομα του, ένα πραγματικό γίγαντα της οικογένειας των ελεφάντων.
Το εκπληκτικό αυτό εύρημα διηγήθηκε με το δικό του τρόπο τη μοναδική ιστορία ενός κόσμου χαμένου εδώ και 5 εκατομμύρια χρόνια. Τότε το συγκεκριμένο είδος χάθηκε από τη γη, στη δύση της εποχής του Μειόκαινου, όπως απέδειξαν οι έρευνες του Διδάκτορα του Μουσείου Φυσικής Ιστορίας του Πανεπιστημίου Κρήτης Χαράλαμπου Φασουλά και του υποψήφιου Δόκτορα Βιολογίας, Παλαιοντολόγου Νίκου Πουλακάκη. Το παράξενο αυτό ζώο της Μειοκαινικής περιόδου, το «deinotherium gigantum», το οποίο έζησε στο νησί μας πριν από 8 με 9 εκατομμύρια χρόνια, όταν η γεωμορφολογία της Κρήτης ήταν τελείως διαφορετική απ’ ότι γνωρίζουμε σήμερα, όπως μας εξήγησε ο κ. Φασουλάς, οφείλει το όνομα του στις πραγματικά εντυπωσιακές διαστάσεις του, που διαμορφώθηκαν από τον άγραφο νόμο της αυτοσυντήρησης και της διατήρησης των ειδών, καθώς από την εμφάνιση του στη Γη, πριν από 24 εκατομμύρια χρόνια δεν έπαψε ποτέ να μεγαλώνει. Περνώντας από το Γιβραλτάρ στην Ευρώπη, πριν από 18 εκατομμύρια χρόνια, το «deinotherium gigantum» περιπλανήθηκε για δεκατρία εκατομμύρια χρόνια στα δάση που κάλυπταν τότε την ήπειρο, έως ότου η φύση του χαρίσει τη μορφή που είχε όταν βρέθηκε στην Κρήτη, με διπλάσιο από το αρχικό του μέγεθος και ένα εντυπωσιακό ύψος τεσσάρων μέτρων. Στο νησί μας κατάφερε να φτάσει μέσω της Πελοποννήσου, καθώς αυτή ήταν η μόνη λωρίδα ξηράς που είχε απομείνει να συνδέει την Κρήτη με την ηπειρωτική Ελλάδα. Τεράστιο σε μέγεθος, το «deinotherium gigantum» αναζητούσε ρίζες για να τραφεί, σκάβοντας με τους στραμμένους προς το έδαφος χαυλιόδοντες του, ενώ είχε και προβοσκίδα, όμως πολύ μικρότερη από αυτή που γνωρίζουμε από τον σημερινό ελέφαντα. Δεν είναι η πρώτη φορά που τα ίχνη του πανάρχαιου αυτού ζώου εντοπίζονται στην Ελλάδα, όμως η ανακάλυψη στην Κρήτη ήταν από τις πιο σημαντικές, δεδομένου ότι προσέφερε στους ειδικούς πληθώρα πληροφοριών για να επιβεβαιώσουν τα στοιχεία που αφορούν στην ανασύνθεση του τόσο μακρινού βιολογικού και γεωλογικού παρελθόντος του νησιού μας.
ΣΤΑΥΡΟΣ
ΜΟΥΝΤΟΥΦΑΡΗΣ
(Το
πλήρες
άρθρο στο
τεύχος
νο 77 των ΣΤΙΓΜΩΝ)
Κείμενο και
φωτογραφίες από αυτή την σελίδα μπορoύν να
αναπαραχθούν κατόπιν συννενόησης με τον εκδότη και μόνον εάν αναφέρεται
η πηγή ως: "από τις ΣΤΙΓΜΕΣ,
το Κρητικό περιοδικό" με σύνδεση
στο http://stigmes.gr
|
